به گزارش پترو معدن؛ ازبکستان طی سالهای اخیر با اجرای مجموعهای از اصلاحات اقتصادی و معدنی، از یک تولیدکننده سنتی طلا به یکی از بازیگران روبهرشد معدن و صنایع معدنی آسیای مرکزی تبدیل شده است.
بر اساس گزارش خدمات تجاری ایالات متحده، دولت این کشور با جذب سرمایهگذاری خارجی، اصلاح قوانین و توسعه صنایع معدنی، تلاش میکند سهم این بخش را در رشد اقتصادی افزایش دهد. این سیاستها در شرایطی دنبال میشود که افزایش تقاضای جهانی برای فلزات مورد نیاز صنایع انرژی پاک، خودروهای برقی و زیرساختهای انتقال برق، اهمیت ذخایر معدنی ازبکستان را بیش از گذشته افزایش داده است.
مزیت رقابتی ازبکستان
مهمترین مزیت معدنی ازبکستان، ذخایر عظیم طلا است. بر اساس اطلاعات وزارت سرمایهگذاری، صنعت و تجارت این کشور، معدن Muruntau که توسط شرکت Navoi Mining and Metallurgical Company اداره میشود، یکی از بزرگترین معادن طلای روباز جهان به شمار میرود و این شرکت نیز در میان بزرگترین تولیدکنندگان طلای دنیا قرار دارد.
همچنین برآوردهای رسمی ارزش منابع معدنی ازبکستان را حدود ۸ تریلیون دلار اعلام کردهاند؛ ذخایری که علاوه بر طلا، شامل اورانیوم، مس، نقره، تنگستن، مولیبدن، سرب، روی و سایر مواد معدنی است و ظرفیت بالایی برای توسعه صنایع معدنی این کشور ایجاد کرده است.
در کنار طلا، مس نیز به یکی از اولویتهای برنامههای توسعه معدنی ازبکستان تبدیل شده است. بر اساس گزارش U.S. Commercial Service، مجتمع Almalyk Mining and Metallurgical Complex بزرگترین تولیدکننده مس این کشور است و علاوه بر مس، در تولید مولیبدن، طلا، نقره، سرب و روی نیز فعالیت دارد.
از سوی دیگر، S&P Global Commodity Insights گزارش داده است که توسعه پروژه معدن Yoshlik و افزایش ظرفیت واحدهای فرآوری، بخش مهمی از برنامه دولت برای چند برابر کردن تولید مس تا پایان دهه جاری را تشکیل میدهد؛ برنامهای که با هدف پاسخگویی به رشد تقاضای جهانی برای این فلز راهبردی تدوین شده است.
اصلاحات ساختاری؛ رمز رشد معدن
راهبرد معدنی ازبکستان تنها به توسعه تولید محدود نشده، بلکه بر اصلاح ساختار حکمرانی این بخش نیز استوار است. بر اساس گزارش وزارت تجارت بینالملل بریتانیا، دولت ازبکستان طی سالهای اخیر اصلاح قانون معادن، برگزاری مزایدههای آنلاین برای واگذاری محدودههای معدنی، اجرای استانداردهای بینالمللی گزارشگری مالی، بازنگری در ساختار شرکتهای بزرگ معدنی و استفاده از مشاوران بینالمللی را در دستور کار قرار داده است. همچنین بانک جهانی، صندوق بینالمللی پول و بانک اروپایی بازسازی و توسعه نیز در اصلاح قوانین، نظام مالی و بهبود فضای سرمایهگذاری این بخش با دولت ازبکستان همکاری داشتهاند.
در همین راستا، دولت اصلاح ساختار شرکت NMMC را با هدف ارتقای حاکمیت شرکتی، افزایش شفافیت، کاهش هزینههای تولید و انطباق با استانداردهای بینالمللی آغاز کرده است. انتشار گزارشهای پایداری، ارزیابی ذخایر بر اساس استاندارد JORC و آمادهسازی شرکتهای بزرگ معدنی برای حضور در بازارهای سرمایه نیز بخشی از این برنامه به شمار میرود.
توسعه زنجیره فلزات راهبردی
راهبرد معدنی ازبکستان تنها به طلا و مس محدود نیست. طبق اعلام وزارت سرمایهگذاری، صنعت و تجارت این کشور، ازبکستان ذخایر قابل توجهی از اورانیوم، تنگستن، مولیبدن، عناصر نادر خاکی و سایر فلزات راهبردی در اختیار دارد و برای توسعه زنجیره ارزش این مواد، شرکت Uzbekistan Technological Metals Complex را راهاندازی کرده است.
همچنین آژانس بینالمللی انرژی تأکید کرده است که با گسترش فناوریهای انرژی پاک، تقاضا برای فلزات حیاتی در سالهای آینده رشد قابل توجهی خواهد داشت؛ موضوعی که میتواند جایگاه ازبکستان را در زنجیره تأمین جهانی این مواد تقویت کند.
فرصتهای همکاری با ایران
تحولات معدن ازبکستان میتواند فرصتهای تازهای برای همکاری با ایران ایجاد کند. بر اساس ارزیابی سازمان توسعه تجارت ایران، موقعیت جغرافیایی کشور و دسترسی به آبهای آزاد، ظرفیت مناسبی برای توسعه ترانزیت مواد معدنی و محصولات فلزی کشورهای آسیای مرکزی فراهم کرده است.
از سوی دیگر، تجربه اصلاحات معدنی ازبکستان نشان میدهد این کشور به دنبال جذب فناوری، توسعه خدمات مهندسی، ارتقای دانش فنی و تکمیل زنجیره ارزش است. گزارش وزارت تجارت بینالملل بریتانیا نیز از اکتشاف، تجهیزات معدنی، خدمات مهندسی، مشاوره، آموزش و توسعه زنجیره تأمین بهعنوان مهمترین حوزههای همکاری بینالمللی در بخش معدن ازبکستان نام میبرد.
در چنین شرایطی، همکاری ایران و ازبکستان میتواند فراتر از تجارت مواد معدنی خام تعریف شود. توسعه پروژههای مشترک در فرآوری طلا و مس، صادرات خدمات فنی و مهندسی، تولید تجهیزات معدنی، انتقال دانش فنی و استفاده از کریدورهای ترانزیتی ایران، از جمله ظرفیتهایی است که میتواند به تعمیق همکاریهای معدنی دو کشور و تقویت جایگاه ایران در زنجیره تأمین مواد معدنی آسیای مرکزی منجر شود.
انتهای پیام/
