به گزارش پترو معدن؛ رقابت اقتصادی میان ایالات متحده و چین که سال ها در حوزه فناوری و تجارت جریان داشت، اکنون به میدان پولی کشیده شده است. واشنگتن در تلاش است با سیاستی تازه، کشورهای مختلف را به پذیرش دلار به عنوان واحد پول اصلی خود ترغیب کند. گزارش فایننشال تایمز نشان می‌دهد مقامات آمریکایی در دولت دونالد ترامپ طی ماه های اخیر نشست هایی با استیو هنک، استاد دانشگاه جانز هاپکینز و از متخصصان برجسته نظام های پولی، برگزار کرده‌اند تا درباره چگونگی پیشبرد این سیاست مشورت کنند.
هدف اصلی این ابتکار، مقابله با تلاش‌های چین برای کاهش نقش دلار در مبادلات بین المللی است. پکن طی سال‌های اخیر کوشیده با توسعه یوان در تجارت خارجی و ایجاد نظام های پرداخت مستقل از شبکه مالی غرب، نفوذ خود را در بازار های نو ظهور گسترش دهد. در مقابل، واشنگتن با نگرانی از این روند، به دنبال تقویت دوباره جایگاه دلار در نظام مالی جهانی است.
نشست های کاخ سفید و وزارت خزانه‌داری آمریکا در شرایطی برگزار می‌شود که آرژانتین با بحران ارزی دست و پنجه نرم می‌کند؛ بحرانی که بار دیگر بی‌ثباتی پول ملی در اقتصاد های در حال توسعه را برجسته کرده است. مقامات آمریکایی نگران‌اند کشورهایی چون پاکستان، ترکیه، مصر و غنا به سمت استفاده از یوان در مبادلات خود حرکت کنند. از همین رو، دلاریزه سازی می‌تواند به ابزاری برای حفظ نفوذ مالی واشنگتن بدل شود.
هنک در نشست های تابستانی با حضور مقاماتی از شورای اقتصادی ملی، شورای امنیت ملی و وزارت خزانه داری تأکید کرده که تمایل آشکاری برای تقویت نقش بین‌المللی دلار وجود دارد. او همچنین یادآور شده این علاقه در راستای سیاست های دولت ترامپ برای گسترش استفاده از دارایی‌های دیجیتال مبتنی بر دلار نیز قرار دارد. هرچند هنوز تصمیم رسمی در این زمینه اتخاذ نشده، کارشناسان آرژانتین را یکی از گزینه های اصلی برای اجرای چنین سیاستی می‌دانند.
سنگ آهن ابزار فشار یوان بر دلار
در سوی دیگر میدان، چین به عنوان یکی از اعضای کلیدی گروه BRICS، تلاش های خود برای گسترش استفاده از یوان در تجارت جهانی را سرعت بخشیده و اکنون بازار سنگ آهن را هدف گرفته است. طبق داده های منتشرشده از سوی watcher.guru، پکن در حال پیشبرد مذاکراتی است تا بخشی از قرارداد های سنگ آهن با یوان تسویه شود؛ اقدامی که می‌تواند جایگاه دلار آمریکا را در یکی از بزرگ ترین بازارهای مواد خام جهان تضعیف کند.
این حرکت در حالی انجام می‌شود که چین پیش تر نیز در حوزه مواد معدنی کمیاب اقدام مشابهی کرده بود و قصد دارد نفوذ پول ملی خود را در معاملات جهانی این دسته از کالا های استراتژیک افزایش دهد. چین علاوه بر بزرگ ترین تولید کننده، بزرگ ترین وارد کننده سنگ آهن جهان نیز هست. این کشور در سال گذشته تنها ۲.۹۴ میلیارد دلار صادرات داشت، اما واردات آن به رقم چشمگیر ۱۳۴ میلیارد دلار رسید. همین حجم عظیم واردات، اهرم فشاری در اختیار پکن قرار می‌دهد تا شرایط تجاری و ارزی را بر تأمین‌کنندگان از جمله استرالیا و برزیل دیکته کند.
تحلیلگران یادآوری می‌کنند که این نخستین بار نیست که چین از قدرت خرید خود برای اعمال فشار سیاسی و تجاری استفاده می‌کند. نمونه بارز آن توقف کامل خرید سویا از آمریکا در دوره دولت ترامپ بود؛ تصمیمی که زیان های گسترده‌ای به کشاورزان آمریکایی وارد کرد. اکنون نیز یک خریدار دولتی چینی در حال مذاکره با یکی از شرکت های معدنی بزرگ برای امضای قراردادی تازه است. انتظار می‌رود طرف مقابل یا استرالیا باشد یا یکی از اعضای BRICS. این قرارداد شامل قیمت گذاری جدید و تسویه با یوان خواهد بود، هرچند هنوز نهایی نشده است.
کارشناسان معتقدند اگر این قرارداد عملی شود، می‌تواند نخستین گام بزرگ در خروج معاملات سنگ آهن از سلطه دلار باشد؛ بازاری که سال هاست تحت سیطره قیمت گذاری و تسویه دلاری قرار دارد. چنین تغییری نه تنها پیامد های ژئوپلیتیکی خواهد داشت، بلکه می‌تواند مسیر تجارت مواد خام را در سطح جهانی بازتعریف کند.
میدان تازه رقابت ارزی و ژئوپلیتیکی
حرکت اخیر واشنگتن و پکن نشان می‌دهد رقابت میان دو قدرت بزرگ اقتصادی وارد مرحله‌ای تازه شده است؛ رقابتی که اکنون در میدان سنگ آهن و واحد پول جهانی جریان دارد. آمریکا قصد دارد با دلاریزه سازی و گسترش استفاده از دلار، برتری ژئو اقتصادی خود را تثبیت کند، در حالی که چین با توسعه یوان و پیمان های پولی دوجانبه می‌کوشد نقش دلار را تضعیف کند.
به این ترتیب، سنگ آهن به‌عنوان یکی از مهم ترین مواد خام صنعتی جهان، به میدان اصلی کشمکش ارزی میان واشنگتن و پکن تبدیل شده است. آینده این رقابت می‌تواند نه تنها ساختار تجارت جهانی مواد خام را تغییر دهد، بلکه مسیر نظام پولی بین المللی را نیز بازتعریف کند. در شرایطی که دلار و یوان هر دو در تلاش برای تثبیت جایگاه خود هستند، بازار سنگ آهن به آزمایشگاه واقعی قدرت های اقتصادی بدل شده است؛ آزمایشگاهی که نتایج آن پیامد های گسترده‌ای برای اقتصاد جهانی خواهد داشت.
انتهای پیام/
